مالیات بر ارث چیست و چه اموالی معافیت دارند؟

پس از دریافتِ گواهیِ انحصار وراثت، گامِ بعدی که خیلی از ورثه نادیده می‌گیرند، تسلیمِ اظهارنامهٔ مالیات بر ارث است — حتی اگر مطمئن باشند مشمولِ هیچ مالیاتی نمی‌شوند.

چه اموالی مشمول‌اند؟

اموالِ غیرمنقول (ملک و زمین)، اموالِ منقول (خودرو، اثاثیه، جواهر)، سپرده‌هایِ بانکی، سهام و اوراقِ بهادار، و مطالباتِ مالیِ متوفی، همگی مشمولِ مالیات بر ارث‌اند و باید در اظهارنامه درج شوند.

مهلتِ اظهارنامه

بر اساسِ قانونِ مالیات‌هایِ مستقیم، اظهارنامهٔ مالیات بر ارث باید ظرفِ یک سال از تاریخِ فوتِ متوفی به ادارهٔ امورِ مالیاتی تسلیم شود — حتی اگر ورثه معتقد باشند دارایی‌ها کاملاً معاف‌اند. عدمِ تسلیمِ به‌موقع، خودش می‌تواند جریمه‌زا باشد.

معافیتِ مسکنِ متوفی

خانهٔ محلِ سکونتِ متوفی، در صورتی که در تهران کمتر از حدودِ ۱۵۰ مترمربع و در سایرِ شهرها کمتر از حدودِ ۲۰۰ مترمربع باشد، از مالیات معاف است. این آستانه‌ها را قانون گاه‌به‌گاه اصلاح می‌کند، پس برایِ هر پرونده، آخرین مصوبه را استعلام بگیرید.

نکتهٔ عملی

حتی اگر همهٔ دارایی مشمولِ معافیت باشد، تسلیمِ اظهارنامه در مهلتِ قانونی همچنان الزامی است؛ این کار، سندی رسمی می‌سازد که بعداً برایِ نقل‌وانتقالِ رسمیِ اموال (مانندِ فروشِ ملک یا برداشت از حساب) لازم می‌شود.

توجه: این مطلب راهنمای کلی است؛ نرخ‌هایِ دقیقِ مالیات بر اساسِ نوعِ دارایی و طبقهٔ وراث متفاوت است و محاسبهٔ آن باید با متنِ روزِ قانون و مشورتِ مالیاتی انجام شود.